• Mens: Inzicht, bewustzijn, psychologie
  • Maatschappij: Politiek, economie, groepsgedrag
  • Natuur: Milieu, dieren, planten
  • Wetenschap: Techniek, structuur, denken te weten
  • Spiritualiteit: Bewustzijn, geloof, oneindigheid
  • Kosmos: Universum, realiteit, samenhang
  • Overig: Past niet in een hokje

Waarom vuilnismannen meer verdienen dan bankiers - Rutger Bregman en Jesse Frederik

Waarom vuilnismannen meer verdienen dan bankiers - Rutger Bregman en Jesse Frederik

Zelf kijk ik al een tijdje kritisch naar "het verdienen van geld" en het grootste zelfgecreëerde en gevoede monster op aarde; "de economie". Rutger Bregman en Jesse Frederik bevestigen het beeld dat ik heb met een goed onderbouwd en kort maar krachtig boek. In zo'n 100 pagina's geven zij een goed beeld hoe onze economie en het grote contrast in "geld verdienen" is ontstaan, zowel vanuit historisch, economisch en (niet te vergeten!) menselijk perspectief. Het boek is uitgegeven door De Correspondent.

Het doel van de economie is om geluk te maximaliseren door plezier te kopen voor de laagst mogelijke hoeveelheid pijn. William Stanley Jevons Homo economicus, de economische mens, is dan ook een vreemde snuiter. Het is een moraalloos wezen, een wandelende machhine die zoveel mogelijk contextloze eenheden plezier probeert te verzamelen. Tomas Sedlacek

Crisis leidt tot...

Je zou verwachten dat onze recentelijke economische crisis en bekende patronen uit de geschiedenis ons zou wakker schudden en tot verandering zouden leiden. Crisis, of het nu economisch of persoonlijk is, leidt tot verandering. Of als dat niet gebeurd tot een grotere crisis. Alhoewel mensen steeds meer lijken in te zien hoe raar ons systeem eigenlijk in elkaar zit en hoe belachelijk extreem de verdeling is, er lijkt maar weinig te veranderen. Oké, we begrijpen dat geld geen goud meer waard is, maar "een stukje vertrouwen" is, maar tegelijkertijd verliest juist de politiek zijn vertrouwen door kunstmatigheid en populisme. We doorzien dat "de grote mannen" ook maar gewoon wat proberen, iets dat het vertrouwen van de gewone burger niet echt gerust stelt.

Het zijn niet de verdiende, maar de onverdiende fortuinen die, om de publieke zaak te waarborgen, beperkt moeten worden. John Stuart Mill

De vergeten geschiedenis

De huidige discussie over links en rechts (wat is dat eigenlijk?) wordt in het boek mooi geïllustreerd met het veranderlijke voorbeeld van "De liberalen". Huidige liberalen noemen zich nog steeds zo, maar hanteren (vermoedelijk zonder het zelf door te hebben) een volledig andere definitie. Een definitie die hun beter uitkomt. Waar ze nog steeds het idee hanteerde dat mensen moesten werken voor hun geld en rijkdom, lijkt de achterliggende betekenis volledig tegenovergesteld. Oorspronkelijk verdiende je geld door waarde toe te voegen, door iets te ontwikkelen of aan te bieden dat bijdraagt aan de maatschappij, aan het geheel. Tegenwoordig gaat het alleen nog om het geld en niet om het bijdragen. Als je slim snel geld verdient, door het misleiden of misbruiken van anderen, of de creatie van producten die alleen maar een kunstmatige bijdrage hebben, dan ontstaan er overal bubbels en onzinnigheid.

... Maar in de praktijk is er weinig over van het oude ideaal: de overtuiging dat je iets waardevols moet bijdragen voor je geld. Allerlei vormen van inkomen die de liberalen vroeger nog verafschuwden, worden moderne liberalen juist toegejuicht. De grootste geesten van mijn generatie denken na over de manier waarop ze mensen het beste op advertenties kunnen laten klikken, verzuchtte een oud-rekenwonder van Facebook onlangs nog.

Zoals het boek ook aangeeft verdienen de meest onzinnige functies tegenwoordig het meeste geld (beleggen, onrealitsch grote verantwoordelijkheid "dragen" en ingewikkelde financiële constructies creëren). De meest zinvolle praktijkfuncties verdienen echter in verhouding zo goed als niets (educatie, zorg, reparatie etc.).

En het bizarre is: juist zulke verplaatsende banen, waar nauwelijks iets van waarde wordt gecreëerd, betalen vaak het beste. Als je een top tien van meest invloedrijke beroepen zou maken, dan zou leraar sowieso hoog scoren.

En de toekomst?

Misschien leidt een dikke portemonnee wel tot een vals bewustzijn: de gedachte dat je veel waarde toevoegt omdat je veel geld verdient. De ongelijkheid in de vs is nu zelfs groter dan in het oude Romeinse Rijk van de tweede eeuw na Christus (en dat was een op slavernij gebaseerde economie). De drie rijkste Nederlanders bezitten meer dan de helft van het vermogen van alle Nederlandse huishoudens bij elkaar.

Geplaatst: 03-01-2017 - Sietse Visser

Ben je hebberig en wil je meer?

Leer meer De succesvolle ondernemer en de appelboom

De succesvolle ondernemer en de appelboom

Hoe je rijk én arm kan worden van een appelboom.

Leer meer Tijd om de economie af te schrijven

Tijd om de economie af te schrijven

Zolang ik leef draait de wereld om geld, maar waarom? Waarom draait de wereld niet primair om wereldwijde vooruitgang, om zelfontwikkeling, om duurzaamheid en balans?

Leer meer Wat is een crisis eigenlijk?

Wat is een crisis eigenlijk?

Momenteel hebben we last van een economische crisis. Een "crisis" die een eigen leven gaat leiden en zelf als "probleem" gezien wordt, maar de crisis is geen probleem, het is een een signaal.

Leer meer Waarom de economische crisis geen echte crisis is.

Waarom de economische crisis geen echte crisis is.

Echte crisissen zullen de economische crisis laten verbleken en volledig in het niets laten verdwijnen.

Leer meer Wat verdien jij eigenlijk?

Wat verdien jij eigenlijk?

Hoeveel werk moet je wel niet verzetten om een salaris van 10.000.000 per jaar te kunnen rechtvaardigen. Zouden die mensen die dat "verdienen" ook echt vinden dat ze dat verdienen?

Leer meer Waarom topsalarissen blijven bestaan

Waarom topsalarissen blijven bestaan

Je bent zeker bekend met het beruchte piramide spel. Vergelijk het eens met een grote organisatie en je zult inzien waarom het in stand blijft.